Информация ЕС на русском языке

Высокі прадстаўнік ЕС па замежных справах: якая яго роля?

03/07/2019 - 21:44
News stories

Ва ўмовах складанай і канкурэнтнай сусветнай палітыкі вялікія надзеі ўскладаюцца на Высокага прадстаўніка ЕС па замежных справах, які ўвесь час знаходзіцца ў раз'ездах, шукае кансэнсус і ўдзельнічае ў палітычных дыялогах, прымушаючы мацней гучаць голас ЕС на міжнароднай арэне.

«Чалавек, адданы сваёй справе, мэтанакіраваны, з вопытам працы ў сферы знешняй палітыкі, а таксама, пажадана, бяспекі і абароны, які змог бы кансалідаваць тое, што было зроблена за апошнія чатыры з паловай гады», – так апісвае свайго пераемніка цяперашні Высокі Прадстаўнік Федэрыка Магерыні. «Астатні свет глядзіць на нас як на ўзор, і мы павінны выразна прадэманстраваць, што працягваем актыўна працаваць у абраным напрамку і застаемся надзейным партнёрам для нашых сяброў ва ўсім свеце».

Высокі прадстаўнік вызначае пазіцыю Еўрапейскага саюза на сусветнай арэне і выконвае мноства абавязкаў:

• Кіраванне агульнай знешняй палітыкай і палітыкай бяспекі ЕС, уключаючы агульную палітыку ў сферы бяспекі і абароны. Высокі прадстаўнік уносіць прапановы па фармаванні агульнай знешняй палітыкі і палітыкі бяспекі, а таксама забяспечвае выкананне рашэнняў, прынятых Еўрапейскім саветам і Саветам ЕС.
• Правядзенне штомесячных сустрэч міністраў замежных спраў усіх краін-членаў ЕС для дасягнення кансенсусу па прыярытэтных пытаннях знешняй палітыкі ад Венесуэлы і Блізкага Усходу да праграмы PESCO і санкцый.
• Забеспячэнне паслядоўнасці і ўзгодненасці дзеянняў ЕС на знешняй арэне. Высокі Прадстаўнік адказвае ў Камісіі за каардынацыю іншых аспектаў знешняй палітыкі ЕС, уключаючы гандаль, развіццё, палітыку суседства і гуманітарную дапамогу.

• Прадстаўленне Еўрапейскага саюза ў пытаннях, якія тычацца агульнай знешняй палітыкі і палітыкі бяспекі. Высокі прадстаўнік удзельнічае ад імя ЕС у палітычным дыялогу з трэцімі бакамі, а таксама прадстаўляе пазіцыю ЕС у міжнародных арганізацыях (напрыклад, ААН, НАТО) і на перамовах (пагадненне з Іранам, дыялог паміж Сербіяй і Косава).
• Прысутнасць на рэгулярных сустрэчах лідараў ЕС у Еўрапейскім савеце.
• Кіраўніцтва Еўрапейскім абаронным агенцтвам і Інстытутам па вывучэнні праблем бяспекі.
Высокі прадстаўнік прызначаецца кваліфікаванай большасцю галасоў Еўрапейскага савета са згоды Старшыні Камісіі тэрмінам на пяць гадоў. Кандыдатура Высокага прадстаўніка абмяркоўваецца і зацвярджаецца Еўрапейскім парламентам у рамках галасавання па складзе Еўрапейскай камісіі.

Пры ажыццяўленні сваіх паўнамоцтваў Высокі прадстаўнік абапіраецца на Еўрапейскую службу знешніх сувязей, якая працуе ў супрацоўніцтве з дыпламатычнымі службамі дзяржаў-членаў ЕС. Апроч уласных служачых і чыноўнікаў служба прыцягвае да працы камандзіраваных спецыялістаў з нацыянальных дыпламатычных ведамстваў.

Задачы на ​​будучыню

Агульная праца, праведзеная за апошнія тры гады ў рамках рэалізацыі Глабальнай стратэгіі ЕС – нашага агульнага арыенціру ў цяжкія часы, – закладае трывалую аснову для далейшых дзеянняў пры ажыццяўленні знешняй палітыкі ЕС і робіць ЕС надзейным, прагматычным, прынцыповым і адкрытым да супрацоўніцтва глабальным гульцом, у якім маюць патрэбу еўрапейцы.

Як падкрэслівалася ў апошнім Дакладзе па рэалізацыі Глабальнай стратэгіі ЕС, каб захаваць і нарасціць свой уплыў у свеце, дзе шматбаковы падыход ставіцца пад сумнеў, «мы павінны паслядоўна развіваць свае калектыўныя магчымасці дзейнічаць аўтаномна і ў супрацоўніцтве з партнёрамі».

Прыняты лідарамі ЕС Новы стратэгічны парадак на 2019-2024 гады вызначае агульныя рамкі і спосабы фармавання будучага свету, а таксама прыярытэтныя напрамкі працы Еўрапейскага саюза. Акрамя таго, дакумент падкрэслівае важнасць шматбаковага падыходу і ролю ЕС у яго падтрыманні. Выкарыстоўваючы свой уплыў, Еўрапейскі саюз будзе прымаць удзел у вырашэнні глабальных праблем, уключаючы барацьбу са змяненнем клімату, садзейнічанне ўстойліваму развіццю, рэалізацыю Парадку дня на перыяд да 2030 года і супрацоўніцтва з краінамі-партнёрамі ў галіне міграцыі.

Еўрапейскі саюз захавае перспектыву ўступлення для еўрапейскіх дзяржаў, якія імкнуцца стаць членамі ЕС і маюць на тое падставы, а таксама будзе рэалізоўваць маштабную палітыку суседства. Будзе развівацца ўсебаковае партнёрства з краінамі Афрыкі. Разам з глабальнымі партнёрамі, якія падзяляюць нашы каштоўнасці, ЕС будзе прыкладаць намаганні для дасягнення міру і стабільнасці ва ўсім свеце, развіцця дэмакратыі і правоў чалавека.

У абодвух ключавых дакументах указваецца, што Еўрапейскі саюз павінен дзейнічаць больш упэўнена і больш эфектыўна, прытрымлівацца сумеснай пазіцыі і быць больш рашучым пры выкарыстанні свайго ўплыву. Неабходна рацыянальна выкарыстоўваць рэсурсы і надаваць першачарговую ўвагу еўрапейскім інтарэсам у галіне эканомікі, палітыкі і бяспекі, выкарыстоўваючы для гэтага ўсе наяўныя рычагі. У гэтых адносінах ключавое значэнне набывае энергічная і разумная гандлёвая палітыка.

Для даведкі

Прайшло 20 гадоў з моманту падпісання Амстэрдамскай дамовы і ўсталявання пасады Высокага прадстаўніка ЕС па агульнай знешняй палітыцы і палітыцы бяспекі. Хаўер Салана, які займаў на той момант пасаду Генеральнага сакратара Савета ЕС, стаў першым кіраўніком знешнепалітычнага ведамства ЕС. Лісабонская дамова пашырыла паўнамоцтвы Высокага прадстаўніка, а таксама дадала новыя абавязкі, уключаючы пасаду намесніка Старшыні Еўрапейскай камісіі. З тых часоў пасада называецца "Вярхоўны прадстаўнік ЕС па замежных справах і палітыцы бяспекі/намеснік Старшыні Еўрапейскай камісіі (альбо HR/VP на жаргоне ЕС).

Федэрыка Магерыні была прызначана на гэтую пасаду на перыяд з 2014 па 2019 год. Яе папярэдніца Кэтрын Эштан выконвала абавязкі Высокага прадстаўніка ў перыяд з 2009 па 2014 год.