Zyra e Bashkimit Evropian në Kosovë
Përfaqësuesi i Posaçëm i Bashkimit Evropian në Kosovë

Fjalim nga Angelina Eichhorst, Drejtore për Evropën Perëndimore, Ballkanin Perëndimor dhe Turqinë e Shërbimit të Veprimit të Jashtëm Evropian, për Forumin e 7të të Ballkanit Perëndimor për Shoqërinë Civile - Tiranë 16/04/2019

Tirana, Albania , 16/04/2019 - 17:35, UNIQUE ID: 190424_4
Statements on behalf of the EU

I nderuar Ministri Cakaj dhe Kryetari Veliaj,

I dashur President i KESE-së, z. Jahier dhe znj. Slavova,

Zonja dhe zotërinj,

Së pari, do të doja të falënderoja Komitetin Ekonomik dhe Social Evropian dhe qytetin e Tiranës për organizimin dhe pritjen e këtij forumi. E di se është bërë shumë punë për realizimin e një programi kaq ambicioz. Urime dhe një falënderim të madh për të gjithë personat e përfshirë.

Do të doja të bashkohesha me parafolësit për të përshëndetur pjesëmarrësit nga shoqëria civile, Shtetet Anëtare, parlamentet dhe BE-ja. Unë jam e bindur se së bashku ne do të sigurojmë që dy ditët e ardhshme të jenë intensive, pasuruese, produktive dhe të suksesshme.

KESE-ja ka bërë një punë të jashtëzakonshme për të na mbledhur të gjithëve së bashku këtu. Është e rëndësishme që ne jemi mbledhur nën drejtimin e KESE-së, sepse është një institucion i BE-së që kontribuon ndjeshëm në thellimin e marrëdhënieve BE-Ballkani Perëndimor.

Unë e vlerësoj shumë rolin që KESE-ja po luan në lehtësimin e shkëmbimit në lidhje me temat me interes të përbashkët evropian.

Integrimi në BE është objektivi strategjik i vendeve të Ballkanit Perëndimor. Sondazhet e opinioneve vazhdimisht tregojnë se qytetarët e Ballkanit Perëndimor e mbështesin fuqimisht BE-në dhe integrimin e vendeve të tyre në Bashkimin Evropian.

Ajo çka është veçanërisht interesante janë arsyet që japin qytetarët. Ata ndajnë një interes me fqinjët e tyre në BE në lidhje me sigurinë dhe prosperitetin – dhe me të vërtetë ekziston një kuptim gjithnjë në rritje se integrimi evropian u shërben më mirë këtyre interesave të përbashkëta.

Por përtej interesave, ndër arsyet kryesore është se popujt e rajonit i duan dhe ndajnë vlerat e BE-së - respektin për dinjitetin njerëzor dhe të drejtat e njeriut, lirinë, demokracinë, barazinë dhe shtetin ligjor.

Dhe këto janë vlerat ku shoqëria civile, në kuptimin më të gjerë të organizatave joqeveritare dhe partnerëve socialë së bashku, luan një rol kyç për të ndihmuar në nxitjen dhe çuarjen e tyre përpara.

Udha drejt integrimit në BE nuk është gjithmonë e lehtë – duhen bërë zgjedhje të vështira dhe shpesh kërkohen reforma të dhimbshme. Është një proces që mund të ecë përpara vetëm nëse të gjitha pjesët e shtetit dhe të shoqërisë luajnë rolet e tyre me përkushtim dhe vendosmëri.

Qeveritë kanë një rol udhëheqës në propozimin e politikave dhe ligjeve, parlamentet dhe opozitat brenda tyre kanë një rol thelbësor për t’u kërkuar llogari qeverive dhe për të propozuar vizionin e tyre.

Edhe organizatat e shoqërisë civile luajnë një rol thelbësor në rritjen e mirëkuptimit, transparencës dhe qeverisjes së mirë duke kontribuar në debatin publik dhe në politikëbërje.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme kur bëhet fjalë për formulimin dhe zbatimin e reformave që lidhen me BE-në. Roli i shoqërisë civile në ndjekjen aktive të përfshirjes dhe pjesëmarrjes në formulimin e politikave dhe të legjislacionit është i pazëvendësueshëm. Partnerët socialë - si nga ana e punëdhënësve ashtu edhe nga ana e punonjësve - janë një pjesë thelbësore e kësaj.

Shumë thjesht, aty ku njerëzit dhe bizneset e prekura nga politikat dhe legjislacioni kanë një rrugë për të kontribuar për bërjen e tyre, ligjet që rezultojnë funksionojnë më mirë.

Përveç kësaj, fushëveprimi i shoqërisë civile është zgjeruar. Përveç fushave të rëndësishme si shteti ligjor dhe transparenca, OSHC-të sot janë shumë të angazhuara për krijimin e vendeve të punës dhe kushteve të punës. Dhe një nga çështjet më të ngutshme për brezin tonë dhe brezat e ardhshëm: sfida ndërkufitare e ndryshimeve klimatike. Vetëm me angazhimin e shoqërisë civile mund të arrihet progres i qëndrueshëm.

Për më tepër, me fushatat elektorale në proces dhe me zgjedhjet e ardhshme në vendet e BP-së, angazhimi i OSHC-ve për zgjedhje të vërteta dhe të besueshme duhet të përmendet, si dhe të theksohet këtu rëndësia e tij. Kultura dhe vlerat demokratike gjithashtu promovohen dhe përhapen nga ju. Angazhimi juaj në këtë drejtim është i mirëpritur dhe i nevojshëm. Kjo është veçanërisht e rëndësishme për nxitjen e përfshirjes dhe fuqizimit të të rinjve në hapësirën publike.

Të jesh anëtar i BE-së nënkupton detyra dhe detyrime dhe pasja e një shoqërie të fortë civile, duke përfshirë partnerë efektivë socialë, është gjithashtu thelbësore për përmbushjen e këtyre detyrave dhe detyrimeve në një mënyrë që funksionon për të gjitha pjesët e shoqërisë. Pa rolin aktiv dhe kërkues të shoqërisë civile, reforma efektive që çon në ndryshime të thella që përmirësojnë jetën e njerëzve nuk mund të arrihet.

OSHC-të janë kyçi për nxitjen e angazhimit më të fortë nga udhëheqësit politikë dhe shoqëritë drejt një ndryshimi në kulturën politike, drejt më shumë demokracie, transparence dhe shteti ligjor, drejt ekonomive më të qëndrueshme.

Në Samitin e Sofjes vitin e kaluar, udhëheqësit e Shteteve Anëtare të BE-së dhe partnerët tanë nga Ballkani Perëndimor njohën së bashku në Deklaratën e Sofjes rolin kyç që shoqëria civile luan për nxitjen e demokracisë.

Për këtë qëllim, BE-ja ka krijuar një sistem mirëfunksionues të mbështetjes për OSHC-të në Ballkanin Perëndimor nëpërmjet Instrumentit të Shoqërisë Civile. Në fakt, për periudhën 2014-2020, janë përcaktuar rreth 400 milion Euro për të mbështetur zhvillimin e shoqërisë civile dhe medias në rajon dhe në Turqi. Për periudhën 2018-2020, janë vënë në dispozicion rreth 150 milion Euro për mbështetjen e shoqërisë civile.

Ballkani Perëndimor nuk ka nevojë të presë anëtarësimin  në BE për t’iu përmbajtur vlerave të BE-së - ky transformim tashmë ka filluar - por progresi duhet të përshpejtohet. Ndryshimi mund të jetë sfidues dhe me siguri do të ketë gunga në rrugë. Por ne e dimë se me vendosmëri nga të gjithë aktorët e përfshirë ndryshimi pozitiv është i mundur.

Në nivelin rajonal, marrëveshja historike e Prespës e tregon këtë dhe paraqet një shembull për rajonin dhe për Evropën në tërësi. Në këtë kontekst, më lejoni t’ju citoj z. Luca [Jahier] kur thatë në shkurt se marrëveshja e Prespës përfaqësonte "zgjidhjen e një çështjeje të gjatë, e cila është një shembull pajtimi për Evropën". Jam krejtësisht dakord me ju dhe në këtë kontekst i mbështes përpjekjet tuaja për të rifilluar takimet e rregullta të Komitetit të Përbashkët Konsultativ të Shoqërisë Civile në Maqedoninë e Veriut.

Lidhur me bashkëpunimin tonë ambicioz të sigurisë me rajonin, tashmë ekziston një numër instrumentesh dhe iniciativash të sigurisë dhe mbrojtjes, përfshirë dialogët CFSP/CSDP. Objektivi ynë i vërtetë është rritja e bashkëpunimit BE-BP në fushën e sigurisë dhe mbrojtjes në lidhje me prioritetet kyçe: lufta kundër terrorizmit dhe ekstremizmit të dhunshëm, lufta kundër krimit të organizuar, lufta kundër kërcënimeve hibride, pjesëmarrja në misionet dhe operacionet CSDP, ngritja e kapaciteteve dhe elasticiteti, trajtimi i armëve të vogla dhe të lehta, si dhe parandalimi i migracionit të parregullt.

Së bashku mund të arrijmë më shumë, nëse flasim me një zë në forumet ndërkombëtare. Ne jemi të vetëdijshëm për ndjeshmërinë kur renditemi kah disa prej pozicioneve të BE-së. Është veçanërisht i mirëpritur fakti që Shqipëria renditet kah të gjitha pozicioneve të BE-së. Kjo është dëshmi e qartë e angazhimit tuaj ndaj udhës evropiane dhe i bashkëpunimit tonë të ngushtë në politikën e jashtme dhe të sigurisë.

Me Shqipërinë, ne vazhdojmë të ecim përpara në bashkëpunimin tonë në fushën e sigurisë dhe mbrojtjes. Për shembull, Marrëveshja e Bashkëpunimit Shqipëri-Eurojust u nënshkrua në tetor 2018 dhe u ratifikua në dhjetor 2018. Shqipëria ishte vendi i parë që nënshkroi një marrëveshje me Frontex / EBCGA. Shqipëria gjithashtu nënshkroi një marrëveshje pune me agjencinë e drogave të BE-së (EMCDDA) për monitorimin e drogës.

Ne në institucionet e BE-së jemi të vendosur ta mbajmë integrimin e Ballkanit Perëndimor në BE në krye të agjendës sonë politike, si dhe të ruajmë momentin pozitiv. Ne po punojmë për arritjen e qëllimeve të rëndësishme në BP në muajt e ardhshëm:

Muajt ​​e ardhshëm janë vendimtarë për punën për:

Rënien potencialisht dakord mbi hapjen e negociatave të anëtarësimit me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut;

Rifillimin e shpejtë dhe intensifikimin e procesit të normalizimit midis Beogradit dhe Prishtinës për t’i zhbllokuar dhe çuar përpara në udhët e tyre përkatëse evropiane;

Ecjen përpara me Opinionin e Komisionit mbi aplikimin për anëtarësim në BE të Bosnjës dhe Hercegovinës;

Përshpejtimin e negociatave të anëtarësimit me Serbinë dhe Malin e Zi;

Liberalizimin e vizave për Kosovën - e di që kjo është veçanërisht e rëndësishme për qytetarët.

Këto qëllime janë të rëndësishme jo vetëm në vetvete, por sepse ato do të përcaktojnë tonin për mandatin e ardhshëm të institucioneve evropiane - Parlamenti i ri dhe një Kolegj i ri i Komisionerëve.

Kjo është një agjendë ambicioze dhe ka ende shumë për të arritur, por unë besoj se nëse qeveritë, opozitat dhe aktorët e shoqërisë civile luajnë rolet e tyre me përgjegjësi dhe vendosmëri, hapa të vërtetë përpara janë të mundshëm.

Unë mund t'ju siguroj se nga ana e institucioneve të BE-së, ne do të vazhdojmë t'ju ofrojmë mbështetjen më të fortë që mundemi në rrugën tuaj drejt BE-së.

Duke pasur parasysh këtë, më lejoni ta mbyll duke ju uruar të gjithëve dy ditë të suksesshme diskutimesh konstruktive dhe të gjalla, shkëmbimesh të frytshme dhe idesh kuptimplota.

Shumë faleminderit!

Languages:
Seksionet editoriale: