Η δράση μας

Η ΕΕ διατηρεί διπλωματικές σχέσεις με όλες σχεδόν τις χώρες του κόσμου. Έχει συνάψει στρατηγικές εταιρικές σχέσεις με τους σημαντικότερους διεθνείς παίκτες, βρίσκεται σε διαρκή επικοινωνία με τις αναδυόμενες δυνάμεις του κόσμου και έχει υπογράψει διμερείς Συμφωνίες Σύνδεσης με γειτονικές χώρες. Εκτός των συνόρων της, η Ένωση εκπροσωπείται από ένα δίκτυο αντιπροσωπειών που έχουν ρόλο ανάλογο με τον ρόλο των πρεσβειών.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και ο κόσμος

Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις διεθνείς εξελίξεις, αναπτύσσοντας δράση στους τομείς της διπλωματίας, του εμπορίου, της αναπτυξιακής βοήθειας και της συνεργασίας με διεθνείς οργανισμούς.

Η Συνθήκη της Λισαβόνας (2009) αποτέλεσε σημαντική εξέλιξη για την εξωτερική δράση της Ένωσης, καθώς θέσπισε τη θέση του Ύπατου Εκπροσώπου της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας και την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), δηλ. το διπλωματικό σώμα της Ένωσης.

Σήμερα τη θέση του Ύπατου Εκπροσώπου κατέχει η Κάθριν Άστον, η οποία ασκεί, στον τομέα των εξωτερικών υποθέσεων, αρμοδιότητες που στο παρελθόν ανήκαν στην εκ περιτροπής εξάμηνη προεδρία της Ένωσης, στον Ύπατο εκπρόσωπο για την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφαλείας και στον Ευρωπαίο Επίτροπο Εξωτερικών Σχέσεων.

Σύμφωνα με την εντολή που έχει λάβει, η Ύπατη Εκπρόσωπος:

  • ασκεί την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας της Ένωσης,
  • συμβάλλει με τις προτάσεις της στη διαμόρφωση της πολιτικής αυτής και μεριμνά για την εφαρμογή των αποφάσεων που εκδίδουν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Συμβούλιο
  • προεδρεύει του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων
  • είναι ένας από τους αντιπροέδρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εξασφαλίζοντας με τον τρόπο αυτό τη συνέπεια της εξωτερικής δράσης της Ένωσης
  • εκπροσωπεί την Ένωση για ζητήματα που εμπίπτουν στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας, διεξάγει τον πολιτικό διάλογο με τρίτους εξ ονόματος της Ένωσης και εκφράζει τη θέση της Ένωσης στους διεθνείς οργανισμούς και στις διεθνείς διασκέψεις
  • είναι ο επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης και των αντιπροσωπειών της ΕΕ σε τρίτες χώρες και διεθνείς οργανισμούς.

  

Η ΕΥΕΔ επικουρεί την Ύπατη Εκπρόσωπο διασφαλίζοντας τη συνέπεια και τον συντονισμό της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, καταρτίζοντας προτάσεις πολιτικής και προετοιμάζοντας την εφαρμογή τους μετά την έγκρισή τους από το Συμβούλιο. Επικουρεί επίσης τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και τον Πρόεδρο και τα μέλη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων και αναπτύσσει στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη. Μέρος της ΕΥΕΔ είναι ένα δίκτυο αντιπροσωπειών της ΕΕ σε όλο τον κόσμο.

Παραθέτουμε μερικά μόνον παραδείγματα του ρόλου που διαδραματίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση στον κόσμο: 

  • Οικοδόμηση της ειρήνης: Με τη στήριξη που παρέχει σε πολιτικό, πρακτικό και οικονομικό επίπεδο, η ΕΕ διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην οικοδόμηση της ειρήνης στα Δυτικά Βαλκάνια μετά τη λήξη των πολέμων στην πρώην Γιουγκοσλαβία. Από τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη μέχρι το Μαυροβούνιο, η ΕΕ έχει χρησιμοποιήσει την επιρροή της για την προαγωγή της ειρήνης και της συμφιλίωσης. Το πιο πρόσφατο παράδειγμα είναι ο διάλογος μεταξύ Σερβίας και Κοσσυφοπεδίου, τον οποίον διευκολύνει η Ευρωπαϊκή Ένωση, ο λεγόμενος "Διάλογος Βελιγραδίου-Πρίστινας".

  • Υπεύθυνος γείτονας: Στα ανατολικά και τα νότια της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπάρχουν πολλές χώρες που τα τελευταία χρόνια βίωσαν συνταρακτικές πολιτικές εξελίξεις. Η Αραβική Άνοιξη είναι ένα από τα πρόσφατα παραδείγματα. Γι' αυτό η Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας προσβλέπει στη διατήρηση στέρεων και φιλικών σχέσεων με τις χώρες που βρίσκονται στα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η προώθηση της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και το άνοιγμα των εμπορικών συναλλαγών και της συνεργασίας σε θέματα βίζας είναι μερικά μόνον παραδείγματα.

  • Αναπτυξιακή βοήθεια: Γνωρίζετε ότι η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος χορηγός αναπτυξιακής βοήθειας; Το 2010, το σύνολο των δωρεών από την ΕΕ και τα κράτη μέλη της ανήλθε σε 53,8 δισ. ευρώ. Η βοήθεια αυτή είχε σημαντικά αποτελέσματα για τη ζωή εκατομμυρίων ανθρώπων σε όλον τον κόσμο.

  • Η Ένωση είναι μέλος του Κουαρτέτου για τη Μέση Ανατολή, στο οποίο μετέχουν επίσης τα Ηνωμένα Έθνη, οι ΗΠΑ και η Ρωσία, με σκοπό την προώθηση της ειρήνης στην περιοχή. Η επίλυση της αραβο-ισραηλινής διένεξης αποτελεί για την Ευρώπη στρατηγική προτεραιότητα. Στόχος της ΕΕ είναι η επίτευξη της λύσης των δύο κρατών με ένα ανεξάρτητο, δημοκρατικό και βιώσιμο παλαιστινιακό κράτος που θα συμβιώνει με το Ισραήλ.

  • Η Ένωση έχει δεσμευθεί να προασπίζει τα ανθρώπινα δικαιώματα και καταβάλλει προσπάθειες για τον σεβασμό τους σε παγκόσμιο επίπεδο. Έχει θέσει τα ανθρώπινα δικαιώματα στο επίκεντρο των εξωτερικών της σχέσεων: στον πολιτικό διάλογο που αναπτύσσει με χώρες εκτός ΕΕ, στην αναπτυξιακή της πολιτική και βοήθεια, καθώς και στη δράση της σε πολυμερή φόρουμ, όπως τα Ηνωμένα Έθνη.

  • Η Ένωση συνεργάζεται στενά με τα Ηνωμένα Έθνη για διάφορα θέματα. Τάσσεται υπέρ ενός πολυμερούς συστήματος, θεωρώντας ότι οι διεθνείς σχέσεις πρέπει να διέπονται από δεσμευτικούς κανόνες οι οποίοι θα προκύπτουν μέσα από διαπραγματεύσεις. Αυτό εκφράζεται ρητά στη Συνθήκη της Λισαβόνας.

  • Οικοδόμηση ενός ασφαλούς κόσμου: Σύμφωνα με την Κοινή Πολιτική Ασφάλειας και Άμυνας (ΚΠΑΑ), η ΕΕ διεξάγει πολιτικές και στρατιωτικές αποστολές σ' όλον τον κόσμο. Οι αποστολές αυτές αποσκοπούν στην παροχή υπηρεσιών, από τη διαχείριση των συνόρων έως την παροχή κατάρτισης στην τοπική αστυνομία. Για παράδειγμα, η επιχείρηση EUNAVFOR Atalanta κατά της πειρατείας στις ακτές της Σομαλίας προστατεύει τις ανθρωπιστικές αποστολές του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος που κατευθύνονται σε περιοχές πληγείσες από την ξηρασία.

  • Αντιμετώπιση κρίσεων και ανθρωπιστική βοήθεια: Σχεδόν η μισή από τη συνολική παρεχόμενη ανθρωπιστική βοήθεια σε διεθνές επίπεδο προέρχεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα μέλη της. Πρόκειται για βοήθεια που σώζει ζωές σε μέρη όπως το Κέρας της Αφρικής, όπου ολόκληροι πληθυσμοί πλήττονται από την πείνα. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι επίσης έτοιμη να αντιμετωπίσει με συντονισμένο τρόπο οποιαδήποτε διεθνή έκτακτη ανάγκη: είτε πρόκειται για τον σεισμό στην Αϊτή, το τσουνάμι στην Ιαπωνία ή τις πλημμύρες στο Πακιστάν. Αυτό επιτυγχάνεται με την αξιοποίηση όλων των εργαλείων που διαθέτει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

  • Η Ένωση διαδραμάτισε εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για το πρωτόκολλο του Κιότο με θέμα την κλιματική αλλαγή. Εξακολουθεί δε να συμβάλλει αποφασιστικά στην προώθηση μιας φιλόδοξης ατζέντας για το θέμα αυτό, ενώ η ίδια στο εσωτερικό της εφαρμόζει μια πολιτική χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, η οποία είναι ίσως η πιο προηγμένη στον κόσμο. Η Ένωση αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη δημιουργία ενός συνασπισμού που θα προωθεί μια νομικά δεσμευτική συμφωνία για την κλιματική αλλαγή.

  • Εμπόριο: Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι το μεγαλύτερο εμπορικό μπλοκ στον κόσμο. Το εμπόριο αποτελεί τομέα όπου η ΕΕ ακολουθεί κοινή πολιτική. Συνεπώς, η Ένωση μιλά με μία φωνή στις εμπορικές της διαπραγματεύσεις με διεθνείς εταίρους για την προώθηση ενός ελεύθερου και δικαιότερου διεθνούς εμπορικού συστήματος.

  • Μια Ευρωπαϊκή Ένωση που διευρύνεται (από 6 σε 28): Από έξι κράτη μέλη το 1957 σε 28 σήμερα, η ΕΕ διευρύνεται συνεχώς, ιδιαίτερα μετά την πτώση του κομμουνισμού στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Η ελκυστικότητα της προσχώρησης στην ΕΕ και η πολιτική και οικονομική σταθερότητα που προσφέρει, είχε ως αποτέλεσμα πολλές χώρες να επιθυμούν να συμμετάσχουν σ' αυτήν, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι πρέπει πρώτα να περάσουν από απαιτητικές διαδικασίες ελέγχου όσον αφορά π.χ. το δημοκρατικό τους καθεστώς και το κράτος δικαίου.
  • Εκτύπωση
  • Επιλέξτε κανονικό μέγεθος γραμματοσειράς
  • Αυξήστε το μέγεθος κατά 150%
  • Αυξήστε το μέγεθος κατά 200%